هر آنچه که باید در مورد قهوه بدانید

در این نوشته از دلبرانه قصد داریم اطلاعات جامع و کاملی را در مورد قهوه برای شما درج نماییم.

ممکن است شما جزو آن دسته از افرادی باشید که قهوه را به عنوان نوشیدنی گرم ترجیح می دهید.

به همین دلیل لازم است که یک سری نکات در مورد این نوشیدنی بدانید و از فواید و مضرات آن مطلع شوید.

امیدواریم که این اطلاعات مورد استفاده شما قرار گیرد…. تا انتها با ما همراه باشید

هر آنچه که باید در مورد قهوه بدانید

تاریخچه قهوه در ایران

قهوه در در زمان صفویه جای خود را در میان نوشیدنی‌های روزانه ایرانیها باز کرد و نمونه‌ای است از ورود ایران به شبکه اقتصادی جهانی آن دوران.

تا قرن نوزدهم که چای به نوشیدنی غالب مردم تبدیل شد، همچنان این ماده سیاه و تلخ بسته به منطقه جغرافیایی و طبقه اجتماعی دوستداران خود را داشت.

امروزه نوشیدن انواع قهوه از جمله قهوه فرانسه، اسپرسو، کاپوچینو و قهوه فوری و شیرقهوه طرفداران زیادی پیدا کرده.

البته قهوه ترک بخاطر محبوبیت میان ایرانیان ارمنی از گذشته در میان مردم رایج بوده و بواسطه فال قهوه جایگاه خاص خود را داشته.

امروز می‌توانید در تمام کافی‌شاپ‌ها و قهوه‌سراها به راحتی این نوشیدنی نشاط‌آور را پیدا کنید. انواع گلاسه‌ها از نوشیدنی‌های مورد علاقه مردم هستند.

قهوه از قرن نهم در ایران نوشیده می‌شد. صوفی‌ها با کمک نوشیدن قهوه می‌توانستند خود را برای انجام مراسم مذهبی بیدار نگه دارند.

در دوران صفوی بود که قهوه خانه‌ها بعنوان مکانهایی برای تجمع شاعران و هنرمندان در ایران رواج پیدا کرد.

در سال ۱۶۶۴ کاشف الدین یک داروشناس صفوی، یک رساله در مورد ارزشها و خصوصیات قهوه به شاه عباس دوم تقدیم کرد.

تاریخ فرهنگ نوشیدن چای در ایران تنها از انتهای قرن پانزدهم شروع شد.

از آنجایی که کشورهای تولید کنند قهوه مسافت زیادی تا ایران داشتند، حمل و نقل قهوه به ایران مشکلات بسیار داشت.

ولی نزدیکی تولید کننده‌های عمده چای نظیر چین به جاده اصلی تجارت آن زمان یعنی جادهٔ ابریشم سبب شد که تجارت و حمل و نقل چای به سهولت بیشتری در ایران صورت بگیرد.

خواص قهوه چیست؟

۲- نوشیدن یک فنجان قهوه در بسیاری از مواقع سردرد را برطرف می‌کند.

۳- قهوه به دلیل داشتن ماده‌ای به نام تانن از پوسیدگی دندان جلوگیری می‌کند.

۴- تحقیقات ۹ ساله دانشمندان ژاپنی نشان می‌دهد مصرف منظم قهوه به دلیل دارا بودن اسید کلروژونیک، خطر ابتلا به سرطان کبد را تا ۴۹ درصد و مصرف نامنظم قهوه می‌تواند خطر ابتلا به سرطان کبد را تا ۲۹ درصد کاهش دهد.

۵- محققان هلندی به این نتیجه رسیدند که نوشیدن یک فنجان قهوه در طی روز خطر ابتلا به دیابت را کاهش می‌دهد.

زیرا ترکیبات موجود در قهوه از جمله منیزیم و پتاسیم به سوخت و ساز قند در بدن کمک می‌کند.

۶- تحقیقات مریم سابقی و یاسر دری، دو محقق ایرانی در آمریکا نشان داده‌است که بوییدن دانه‌های قوه می‌تواند باعث بازگشت اشتهای از دست رفته پس از آشپزی شود.

آنان معتقدند که مولکول‌های قهوه با حرکات جنبشی خاص خود باعث جدا شدن مولکول‌های غذا از گیرنده‌های بویایی بینی و بدین ترتیب باعث بازگشت اشتها می‌شود.

این دو محقق همچنین این روش را جهت افزایش سلامتی حیوانات در موسسه‌های تحقیقاتی پیشنهاد کرده‌اند.

روش های مختلف دم كردن قهوه به چه صورت است

براي تهيه نوشيدني قهوه، قهوه را مي توان به صورت هاي مختلف دم كرد.

تمام اين روش ها را به چهار دسته كلي تقسيم بندي نموده اند كه تفاوت اين روش ها تنها به اين نكته بستگي دارد كه چگونه آب را به قهوه اضافه مي كنند.

• جوشاندن

يكي از روش هاي قديمي دم كردن قهوه كه هنوز در خاور ميانه، آفريقاي شمالي، تركيه و يونان به كار مي رود، اين است كه قهوه را به همراه آب، داخل قوري مي ريزند و اجازه مي دهند كه آرام به جوش آيد.

اين نوع قهوه را گاهي شيرين مصرف مي كنند. براي اين كارچند حبه قند داخل قوري مي ريزند و مي گذارند تا همراه قهوه به جوش آيد. گاهي به اين قهوه هل هم اضافه مي كنند.

قهوه ترك به اين روش تهيه مي شود. قهوه بدست آمده، نوشيدني غليظي است كه رويش كف دارد و پودر قهوه هم در ته فنجان، ته نشين شده است.

• تحت فشار قرار دادن

قهوه اسپرسو ، با تحت فشار قرار دادن آب داغ تهيه مي شود. اين روش براي تهيه انواع نوشيدني هاي قهوه به كار مي رود.

قهوه اسپرسو طعم متمايزي داشته و به علاوه رويش ماده خامه مانندي جمع مي شود.

در اين روش از نوعي قوري كه سه بخش دارد استفاده مي كنند. در قسمت پاييني، آب مي ريزند.

پس از آن كه آب به جوش مي آيد، با فشار وارد قسمت مياني مي شود كه پودر قهوه در آن قسمت قرار دارد.

در نهايت، نوشيدني قهوه در قسمت بالايي قوري جمع مي شود. معمولاً قوري را روي گاز مي گذارند تا عمليات تهيه قهوه صورت گيرد.

• كمك گرفتن از نيروی جاذبه

روشي ديگر براي تهيه ي نوشيدني قهوه، قرار دادن پودر قهوه داخل يك صافي است كه آب جوش قطره قطره روي قهوه مي چكد.

طعم اين قهوه به ميزان آب و قهوه بسيار بستگي دارد. اما كلاً طعم قهوه اسپرسو از اين قهوه بهتر است.

در اين روش با استفاده از نيروي جاذبه، آب از ميان پودر قهوه عبور مي كند و قهوه خوش طعمي را ايجاد مي نمايد.

• خيس كردن

در اين روش از استوانه اي شيشه اي كه داراي پيستون صافي داري است استفاده مي كنند.

قهوه و آب جوش در استوانه با هم مخلوط مي شوند (معمولاً به مدت چند دقيقه) قبل از آن كه پيستون كه به شكل فويل است، پايين بيايد.

در اين هنگام نوشيدني قهوه در قسمت بالايي آماده ريختن است.

قهوه هاي كيسه اي نسبت به چاي كيسه اي كمياب ترند.

اين امر به دليل آن است كه در تهيه ي قهوه كيسه اي بايد مقدار زيادي قهوه آسياب شده (نسبت به چاي به كار رفته در چاي كيسه اي) به كار برد كه از نظر اقتصادي براي توليد كنندگان اين محصولات، با صرفه نمي باشد.

در تمام اين روش ها از مخلوط آب جوش با قهوه آسياب شده (دانه قهوه اي كه برشته و آسياب شده است) استفاده مي شود.

پودر قهوه يا پشت صافي باقي مي ماند يا همراه نوشيدني داخل فنجان ريخته مي شود. ميزان ريز بودن دانه قهوه بستگي به نوع نوشيدني دارد كه قرار است با آن تهيه شود.

دستگاه هاي برقي تهيه قهوه، آب را جوش مي آورند و سپس مواد لازم را بدون اين كه لازم باشد انسان كمك زيادي كند، با هم مخلوط مي كنند.

اين دستگاه ها بر اساس برنامه زمان بندي خاصي عمل مي كنند.

افرادي كه در تهيه نوشيدني قهوه مهارت دارند، دانه هاي سبز قهوه خام و دم كردن آنها به روش سنتي را ترجيح مي دهند.

انواع نوشيدنی قهوه

• قهوه تلخ

نوعي قهوه ي دم كرده است كه بدون شكر، شير و ديگر مواد افزودني مصرف مي شود.

• شير قهوه

قهوه اي است كه پس از تهيه ي آن، شير و گاهي شكر اضافه مي كنند.

• كاپوچينو

نوعي اسپرسو است كه با شير كف كرده و گاهي شكر و كاكائو تهيه مي شود.

• قهوه معطر

در برخي كشورها، به نوشيدني قهوه مواد مختلفي اضافه مي نمايند.

شكلات يكي از مرسوم ترين اين مواد است كه يا روي قهوه آماده شده مي پاشند يا همراه با قهوه هنگام دم كردن، مخلوط مي كنند.

البته از برخي ادويه جات از جمله دارچين، جوز هندي، هل و.. هم براي معطر نمودن قهوه استفاده مي كنند.

• قهوه يونانی يا قهوه ترك

اين نوع قهوه را با جوشاندن پودر بسيار ريز قهوه در آب تهيه مي كنند.

اين نوع قهوه را داخل قوري مسي كه دسته بلندي دارد و سر آن باز است درست مي كنند.

زماني كه قهوه را داخل فنجان مي ريزند، صافي نمي گذارند و بنابراين، پودر قهوه كه ديگر به تفاله قهوه تبديل شده است هم داخل فنجان مي ريزد.

معمولاً فنجان را تا مدتي حركت نمي دهند تا اين پودر قهوه كاملاً ته نشين شود. گاهي به اين نوع قهوه ادويه و شكر هم اضافه مي كنند.

• قهوه فوری

قهوه فوري پودري است كه قابل حل شدن در آب يا شير مي باشد.

اين نوع قهوه به روشي بسيار متفاوت از قهوه هايي كه در بالا در موردشان توضيح داده شد، تهيه مي شوند.

البته اين نوع قهوه مسلماً طعم قهوه هايي كه براي درست كردن آنها زمان صرف مي شود، را ندارد.

برخي اين نوشيدني را غير قابل تحمل به شمار مي آورند و بعضي عقيده دارند كه جانشين خوبي براي نوشيدني قهوه واقعي است.

برخي هم اعتقاد دارند كه اين نوشيدني، اصلاً قهوه نيست و نوعي نوشيدني خاص خود مي باشد.

جنبه های اجتماعی نوشيدنی قهوه چیست؟

كشورهاي آمريكا، آلمان و فنلاند به ترتيب، بيشترين ميزان مصرف قهوه را دارند.

در كانادا و اروپا هم اين نوشيدني رايج است و بسياري از رستوران ها تخصص ويژه اي در تهيه ي اين نوشيدني دارند.

در اين رستوران ها چاي، انواع ساندويچ، انواع كيك و كلوچه و ديگر انواع اسنك هم عرضه مي شود.

افرادي كه اين نوشيدني را خيلي دوست دارند، معمولاً در پيك نيك ها و يا مسافرت ها قهوه را آماده نموده و داخل فلاسك كه تا مدتها آن را گرم نگه مي دارد با خود مي برند.

در برخي كشورها، مخصوصاً شمال فرانسه، نوشيدني قهوه جايگاه خاصي در عصرانه دارد.

افراد، دوستان و افراد فاميل خود را به عصرانه دعوت مي كنند و به عنوان عصرانه، به آنها قهوه با كيك مي دهند.

معمولاً اين كيك ها را خانم ها خود در خانه تهيه مي كنند.

البته از قهوه در وعده صبحانه هم بسيار زياد استفاده مي كنند.

مواد محرك موجود در قهوه

همان طور كه مي دانيد، قهوه داراي كافئين بوده كه نوعي ماده محرك محسوب مي شود.

بنابراين معمولاً براي صبحانه و هنگام كار، از اين نوع نوشيدني استفاده مي كنند (چون كافئين خاصيت از بين بردن حالت خواب آلودگي دارد).

دانش آموزان و دانشجويان هم در شب هاي امتحانات، از اين نوشيدني استفاده مي كنند كه قدرت تمركزشان بالا رود.

كارمندان هم وقتي خسته مي شوند و احساس مي كنند كه براي ادامه كار ديگر انرژي ندارند، با خوردن يك فنجان قهوه انرژي خود را باز مي يابند.

قهوه بدون كافئين، نوعي قهوه است كه كافئين موجود در آن را با استفاده از آب يا يك حلال ديگر، مثلاً تري كلرو اتيلن گرفته اند.

قهوه به عنوان نوعی كود

تفاله نوشيدني قهوه كود خوبي محسوب مي شود، چون ميزان نيتروژن آن بسيار بالاست.

نيتروژن بخش عمده RNA و DNA و همچنين پروتئين را تشكيل مي دهد كه گياهان براي رشد خود، به اين مواد نياز اساسي دارند.

پودر قهوه پتاسيم، فسفر و بسياري از مواد لازم براي رشد گياه را هم در بر مي گيرد.

بسياري از باغبان ها به اين نتيجه رسيده اند كه با اضافه كردن پودر قهوه به خاك، گل هاي رز بزرگ و خوشرنگ مي شوند.

خطرات نوشيدن قهوه برای سلامتی

كافئين موجود در قهوه مي تواند فرد مصرف كننده را معتاد كند يا احتمال خطر ابتلا به بيماري هاي قلبي را افزايش دهد.

افرادي كه از اين نوشيدني زياد مصرف مي كنند، همگي نوعي حالت عصبي را پس از مصرف زياد قهوه بيان مي كنند.

در سال هاي اخير، تحقيقات نشان داده اند كه مصرف چاي، به مراتب كم ضررتر و سالم تر از مصرف قهوه است.

البته چاي هم كافئين دارد، اما مقدار اين كافئين كمتر است.

تحقيقات مختلفي در زمينه ضررهاي نوشيدن قهوه صورت گرفته است.

براي مثال، تحقيقي كه در فوريه سال 2003 م در كشور دانمارك بر روي 18.478 زن باردار كه ميزان مصرف قهوه آنها در دوران بارداري شان زياد بود صورت گرفت،

نشان داد كه احتمال مرده به دنيا آمدن نوزاد در مادراني كه هنگام بارداري قهوه زياد مي نوشيدند (تقريبا 4 تا 7 فنجان در روز) بسيار بيشتر از مادراني است كه از اين نوشيدني خيلي كم استفاده مي كنند.

تحقيقي كه در سال 2004 انجام شد نشان داد كه مصرف بيش از يك فنجان قهوه در روز، سبب افزايش التهاب و حالت برافروختگي مي شود.

در نتيجه اين حالت، مصرف قهوه تأثير مضاعفي بر عروق قلبي مي گذارد.

موثرترين داروی طبيعي ديابت

مطالعات نشان مي‌دهد نوشيدن چندين فنجان قهوه در روز به متابوليسم قند در بدن كمك مي‌كند.

محققان هلندي اعلام كردند نوشيدن يك فنجان قهوه يا بيشتر كه ميليونها نفر به هنگام برخاستن از خواب صبح‌ها مي‌نوشند، ممكن است خطر ابتلا به ديابت را كاهش دهد.

دانشمندان در آمستردام گفتند، تركيبات موجود در قهوه به سوخت و ساز قند در بدن كمك مي‌كند.

از اينرو موجب كاهش خطر ديابت مي‌شود كه ۱۳۰ ميليون نفر در جهان به آن مبتلا هستند.

طبق گفته Rob Van Dam از دانشگاه آمستردام ، ” اين اولين مطالعه و پژوهشي است كه نشان مي‌دهد قهوه مي‌تواند براي ديابت نوع دوم مفيد باشد.

” فرقي نمي‌كند قهوه به صورت كاپوچينو ، اسپرسو يا نسكافه باشد، قهوه حاوي مواد معدني است مانند منيزيم ، پتاسيم و ديگر مواد مغذي كه فوايد درماني فراواني دارند.

Van Dam و همكارانش نمي‌دانند كدام يك از تركيبات قهوه مؤثر هستند يا اين تركيبات چگونه عليه ديابت فعاليت مي‌كنند،

اما وقتي مصرف قهوه را با خطر ديابت بزرگسالان ( نوع دوم ) بررسي كردند، دريافتند هر قدر افراد ، بيشتر قهوه مي‌نوشند، خطر ابتلا آنها به بيماري ديابت كمتر است.

افرادي كه ۷ فنجان يا بيشتر در روز قهوه مي‌نوشيدند ۵۰ درصد كمتر احتمال داشت به ديابت مبتلا شوند. نوشيدن چندين فنجان كمتر، تأثير كمتري داشت.

طبق گفته Van Dam براي اكثر افراد بد نيست كه مقدار متعادلي قهوه بنوشند.

“اما اين يافته جديد بايد با مطالعات و پژوهش هاي ديگر تأييد شود و صرفاً رسيدن به اين يافته جديد به اين معني نيست كه افراد بايد مقدار زيادي قهوه در روز بنوشند.

” طبق گفته Van Dam مطالعات نشان داده‌اند كه افراط در نوشيدن قهوه مي‌تواند ميزان كلسترول و خطر پوكي استخوان را افزايش دهد

يا فرد را نسبت به بيماريهاي استخوان آسيب پذيرتر و حساستر كند.

اگر دانشمندان در مورد تركيبات فعال قهوه ، اطلاعات بيشتر داشتند، مي‌توانستند نوعي قهوه درست كنند كه تركيبات مفيد بيشتر و تركيبات مضرّ كمتري داشته باشد.

بیشتر بخوانید

چگونگی نگهداری صحیح قهوه و قهوه دانه را بدانید

آشنایی با قهوه و خواص و مضرات آن برای بدن به طور کلی و تفضیلی