10 راهکار هوشمندانه برای مدیریت فضا در زندگی شهری

مدیریت فضا در زندگی به معنای برنامه ریزی برای بهره گیری درست از هر متر مربع خانه، محل کار و فضاهای جانبی اطراف است. آپارتمان های امروزی هر سال کوچکتر می شوند و متوسط متراژ واحدهای مسکونی در کلان شهرها به کمتر از ۸۰ متر رسیده است.

با این حال بعضی خانه های کوچک منظم و دلباز و بعضی خانه های بزرگ شلوغ و خفه به نظر می رسند. تفاوت این دو، در نحوه چیدن وسایل و انتخاب های ساکنان است. وقتی محیط اطراف شلوغ باشد، ذهن هم به همان اندازه پراکنده می شود و تمرکز و آرامش از دست می رود.

برای همین سراغ مدیریت مکان در زندگی شهری می رویم. برای رسیدن به یک خانه مرتب، نه به متراژ بیشتر نیاز دارید و نه به بازسازی گران. کافی است چند اصل ساده را یاد بگیرید و درباره وسایل خود کمی سخت گیرتر شوید. در ادامه ده راهکار عملی را مرور می کنیم که فضای همین خانه فعلی شما را چند برابر قابل استفاده تر می کند.

1-وسایل غیرضروری را شناسایی و دسته بندی کنید

برای مرتب کردن خانه باید بدانید چه چیزهایی دارید و کدام ها واقعا به دردتان می خورند. جالب است که بیشتر ما تنها از حدود یک پنجم وسایلمان به طور مرتب استفاده می کنیم و بقیه فقط جا اشغال می کنند. مدیریت فضا در زندگی بدون این تفکیک اولیه به نتیجه نمی رسد، پس اتاق ها را یکی یکی زیر ذره بین ببرید.

وسایل هر اتاق را در چهار گروه بگذارید. گروه اول، شامل مواردی است که هفته ای چند بار به آنها دست می زنید. گروه دوم، اقلام فصلی مثل بخاری، کولر یا چمدان سفر. گروه سوم، یادگاری ها و اشیایی که ارزش عاطفی دارند و کنار گذاشتن آنها سخت است.

گروه چهارم نیز آن دسته از وسایلی که ماه هاست دست نخورده مانده اند. یک قاعده ساده کمک تان می کند: اگر چیزی بیش از یک سال بی استفاده مانده، به احتمال زیاد دیگر به آن نیازی ندارید. این قبیل وسایل را بفروشید، ببخشید یا برای بازیافت کنار بگذارید. برای اجرای عملی، چهار کارتن با برچسب «نگه داشتن»، «فروش»، «اهدا» و «دورریز» آماده کنید و برای هر اتاق حداکثر ۹۰ دقیقه وقت بگذارید.

2-از فضاهای عمودی خانه بیشترین استفاده را ببرید

بیشتر ما موقع چیدن خانه فقط کف را می بینیم و ارتفاع دیوارها را فراموش می کنیم. بنابراین، چند متر فضا از دست می رود. بالای کابینت ها، دیوار راهروها، پشت درها و حتی گوشه های خالی سقف، همگی ظرفیت ذخیره سازی دارند که اغلب بلا استفاده رها می شوند.

قفسه های دیواری باز برای کتاب و گلدان انتخاب کم هزینه ای هستند و نصب آنها هم چند دقیقه بیشتر طول نمی کشد. شلف های طبقاتی تا نزدیک سقف، جای خوبی برای ظروف مهمانی و اقلامی است که کم استفاده می شوند. آویز پشت در، ریل آشپزخانه برای ملاقه و کفگیر و قلاب دیواری برای کیف و کلاه نیز گزینه های ساده ای هستند.

در اتاق کودک، تخت دوطبقه یا تخت کشودار هم جای خواب را تامین می کند و هم کودک می تواند وسایل خود را در آن جا قرار دهد. مدیریت فضا در زندگی شهری با همین تغییر زاویه نگاه، بدون یک متر زمین اضافه، خانه تان را بازتر می کند.

3-فضای خانه را با انتقال وسایل کم کاربرد آزاد کنید

گاهی بهترین راه برای بزرگ تر شدن خانه، بیرون بردن بخشی از وسایل است. مدیریت فضا در زندگی همیشه به معنای نگه داشتن همه چیز زیر یک سقف نیست. بخاری و کولر پرتابل، وسایل کمپینگ، تجهیزات ورزشی زمستانی و اثاثیه اضافه ای که بعد از اسباب کشی روی دستتان مانده، ماه ها فقط جا می گیرند.

این اقلام را می شود با هزینه ماهانه معقول به یک فضای بیرونی سپرد. ساکنان پایتخت گزینه های متنوعی برای اجاره انبار در تهران پیش رو دارند که متراژهای مختلف را با شرایط نگهداری استاندارد پوشش می دهند. موقع انتخاب انبار سه مورد را بسنجید. امنیت و دوربین مداربسته، تهویه مناسب برای دور ماندن از رطوبت و دسترسی راحت برای وقتی که سراغ وسایلتان می روید.

پیش از انتقال، هر چیز را در جعبه های برچسب دار بسته بندی کنید و فهرست محتویات آن را در گوشی خود یادداشت کنید. به این ترتیب، در آینده برای پیدا کردن یک وسیله سردرگم نمی شوید. همچنین از همه وسایل قبل از تحویل عکس بگیرید تا در صورت آسیب، مدرک داشته باشید.

اگر اقلام فصلی مثل بخاری را سپرده اید که سالی دو بار جابجا می شوند، انبار دورتر و ارزان تر منطقی است. اما برای وسایلی که ماهانه لازمتان می شود، دسترسی نزدیک اولویت دارد. در چیدمان داخل انبار، جعبه های سنگین را پایین و سبک ها را بالا بگذارید و یک راهرو باریک برای دسترسی به ردیف های عقب خالی نگه دارید. نتیجه همه کارها این است که خانه برای زندگی روزمره سبک می شود و وسایلتان جای امن خودشان را دارند.

4-از مبلمان و تجهیزات چند منظوره استفاده کنید

مدیریت فضا در زندگی شهری در خانه های کوچک با وسایل تک کاربردی ممکن نیست؛ اینجا باید سراغ وسایلی رفت که همزمان چند کار انجام می دهند. میز جلومبلی کشودار علاوه بر اینکه محل پذیرایی است، جایی برای قرار دادن مجله و کنترل تلویزیون محسوب می شود.

تخت های جک دار یا کشودار، زیر خودشان به اندازه یک کمد لباس جا دارند. نیمکت جلوی در، هم برای نشستن و پوشیدن کفش کاربرد دارد و هم داخل آن، کفش قرار می گیرد. میز تاشوی دیواری هنگام کار باز می شود و بعد جمع می شود تا کمترین جای ممکن را بگیرد.

حتی مبل هایی هست که به تخت تبدیل می شوند و مهمانی شبانه را حل می کنند. با این سبک انتخاب، هر گوشه از خانه دو یا چند کار را پوشش می دهد و دیگر لازم نیست وسیله ای صرفا برای یک کاربرد، جای ثابتی اشغال کند. ظاهر خانه هم ساده تر و امروزی تر می شود، چون شلوغی وسایل اضافه از بین می رود.

5-فضای داخل کمدها را بهینه سازی کنید

کمدها همان جایی هستند که چون درشان بسته است، کسی به فکر مرتب کردنشان نمی افتد. همین بی توجهی باعث می شود نیمی از ظرفیتشان هدر برود. طراحی معمولی کمدها فاصله های زیادی بین رگال و قفسه ها باقی می گذارد که خالی می ماند.

برای شروع، ارتفاع رگال را با طول لباس ها هماهنگ کنید تا زیر آن ها جا برای سبد لباس باز شود. تقسیم کننده های کشو، جوراب و اکسسوری را از هم جدا نگه می دارند و صبح ها وقت کمتری سر پیدا کردنشان از دست می دهید.

کیسه های وکیوم برای لباس های حجیم زمستانی، حجم را پایین می آورند. نصب یک میله اضافه زیر قفسه، تعداد پیراهن هایی که می توانید آویزان کنید را دو برابر می کند. پشت درِ کمد هم جای خوبی برای آویختن کمربند، کراوات یا کیف های کوچک است.

6-برای نگهداری وسایل ارزشمند از فضای مناسب استفاده کنید

بعضی وسایل حساس تر از آن هستند که بشود آن ها را هر گوشه ای گذاشت. تجهیزات الکترونیکی، ابزار تخصصی و اقلام حساس به رطوبت در محیط معمولی خانه زود آسیب می بینند. برای این وسایل به فضایی نیاز دارید که دما و رطوبت آن کنترل شده باشد.

یکی از گزینه های امن، اجاره کانکس در تهران است که محیطی عایق و بسته در اختیارتان می گذارد. کانکس های مناسب ایزولاسیون خوبی دارند و از نفوذ رطوبت و حشرات جلوگیری می کنند. هنگام انتخاب کانکس، وضعیت دیوار، سقف و کف را از نظر عایق بندی بررسی کنید. سیستم امنیتی و قفل مطمئن هم شرط بعدی است، به خصوص اگر قرار است اقلام گران قیمت آنجا بمانند.

شرایط استاندارد نگهداری لوازم الکترونیکی، رطوبت نسبی ۴۰ تا ۶۰ درصد و دمای ۱۰ تا ۳۰ درجه سانتی گراد است؛ اگر کانکس رطوبت گیر برقی ندارد، بسته های سیلیکاژل داخل جعبه ها بگذارید و هر چند ماه تعویضشان کنید. به علاوه دستگاه ها را در کارتن اصلی یا جعبه ای با فوم محافظ بسته بندی کنید و باتری ها را جدا نگه دارید. چون باتری در گرما ممکن است نشت یا باد کند.

7-وسایل بزرگ و حجیم را اصولی ساماندهی کنید

وسایل حجیم دردسر خاص خودشان را دارند، چون به راحتی جا نمی شوند. ابزار کارگاهی، لوازم دکوراسیون بزرگ یا قطعات صنعتی، فضای زیادی می گیرند و رفت و آمد در خانه را سخت می کنند. نگهداری این اقلام به سازه ای نیاز دارد که در عین محکم بودن، جای کافی داشته باشد.

برای همین اجاره کانتینر در تهران میان کسانی که وسایل سنگین دارند، پرطرفدار است. کانتینر بدنه فلزی مستحکمی دارد و ابعاد آن استاندارد است، پس در برابر سرقت، باران و آفتاب مقاومت دارد. مدیریت فضا در زندگی برای این دسته وسایل، به همین انتقال بجا وابسته است.

وقتی اقلام بزرگ و کم مصرف را به چنین فضایی می برید، محیط کار یا زندگی تان بازتر و امن تر می شود. ضمن اینکه دیگر لازم نیست هر بار برای جابجایی این وسایل هزینه و انرژی صرف کنید و همه چیز سر جای مشخص خودش می ماند.

8-از باکس ها و نظم دهنده های استاندارد استفاده کنید

خانه های کوچک با انبوه وسایل ریز و پراکنده، به هم ریخته به نظر می رسند. پس بهتر است از باکس ها و نظم دهنده های استاندارد برای مرتب کردن کمک بگیرید. باکس پلاستیکی شفاف بهترین انتخاب است، چون بدون باز کردن در، محتویات آن را می بینید و دیگر یک وسیله را دو بار نمی خرید.

نظم دهنده پارچه ای داخل کشو، هر چیز را سر جای خود نگه می دارد و از قاطی شدن وسایل شخصی جلوگیری می کند. لیبل زدن روی جعبه هایی که در انباری یا قفسه های بلند هستند، وقت پیدا کردن وسایل را کوتاه می کند. مدیریت فضا در زندگی شهری با همین ابزارهای ساده، شکل منظم تری پیدا می کند.

اگر رنگ و اندازه باکس ها را هماهنگ انتخاب کنید، فضا یکدست تر دیده می شود. همین موضوع در خانه های کوچک احساس بزرگی محیط را بیشتر می کند.

9-فضای انباری را به شکل کاربردی مدیریت کنید

انباری در بیشتر خانه ها به محلی برای قرار دادن وسایل، آن هم به صورت بی نظم، تبدیل شده است. علت این موضوع، نبود قفسه است. مدیریت فضا در زندگی در انباری با نصب چند قفسه فلزی تا سقف زیرورو می شود. این قفسه ها وزن وسایل سنگین را تحمل می کنند و کف انباری را خالی نگه می دارند. اقلام کم مصرف را در طبقات بالا و وسایل پرکاربرد را در قفسه های میانی و دم دست بگذارید.

کف انباری هم بهتر است پالت چوبی یا پلاستیکی بیندازید تا اگر آبی نشت کرد، وسایل آسیب نبینند. چیدن وسایل به صورت موضوعی، برای نمونه یک قفسه برای ابزار و دیگری اقلام تعمیراتی، پیدا کردن هر چیز را به چند ثانیه می رساند. وقتی انباری نظم بگیرد، دیگر آن فضای مرده و بلااستفاده نیست، بلکه بخش کاربردی خانه می شود که به کارتان می آید.

10-برنامه منظم برای بازبینی و حذف وسایل اضافی داشته باشید

مرتب کردن خانه یک کار یک باره نیست. اگر فقط یک بار خانه را سروسامان دهید و رهایش کنید، چند ماه بعد دوباره همان شلوغی برمی گردد. برای همین باید بازبینی را به یک عادت تبدیل کنید.در صورتی مدیریت فضا در زندگی شهری پایدار می ماند که فصلی یا دست کم دو بار در سال، وسایل را غربال کنید.

در هر نوبت، هر چیزی که در فصل گذشته حتی یک بار استفاده نکرده اید را کنار بگذارید. این عادت باعث می شود وسایل تازه جای وسایل قدیمی را بگیرند، نه اینکه روی هم انباشته شوند. کمی سخت گیری موقع خرید نیز کمک بزرگی است.

قبل از هر خرید هیجانی از خودتان بپرسید که جایی برای این وسیله دارید یا خیر. با گذشت زمان، این نگاه انتقادی به قدری برایتان عادی می شود که دیگر خانه به ندرت شلوغ می شود و مرتب ماندن آن برای شما زحمتی ندارد.